Tüm dünyada kadınlarda meme kanserinden sonra ikinci sırada
görülen kanser türü olan rahim ağzı kanserinin gelişimi, uzun yıllar sürüyor.
Yavaş gelişen bir kanser türü olması sebebiyle, düzenli tarama ve muayeneler
ile saptanması ve tedavisi mümkün oluyor ve kanser önlenebiliyor. Ulusal rahim
ağzı kanser tarama programları sayesinde erken tanı ve tedavi ile tüm dünyada rahim ağzı kanseri görülme oranları ve buna bağlı ölümler hızla azalıyor. memorial antalya hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Op. Dr.
Gülbin İşgören, rahim ağzı kanseri hakkında bilgi verdi.
Adet dışı kanamanız varsa…
Rahim ağzı kanserinin erken dönemde genellikle herhangi bir
belirtisi olmamaktadır. Bu belirti olmayan dönemde saptanan anormal smear testi
ile rahim ağzı kanserinden şüphelenilebilmektedir. Adet dışı kanama- lekelenme
cinsel ilişki sonrası kanama, menopoz sonrası kanama, sulu pembe- kahverengi
akıntı, adet kanamasının miktarının normalden fazla olması gibi belirtileri
olabileceği gibi ileri dönemde kasık ağrısı, idrar yapma ile ilgili problemler,
bacaklarda ödem, kilo kaybı gibi yakınmalara yol açabilir
Görülme riski bu durumlarda artıyor;
• Birden çok cinsel partnerin olması
• Birden çok kişiyle cinsel deneyim yaşamış erkek partnerin olması
• 18 yaş öncesi cinsel deneyim yaşamak
• Sigara içmek
• Bağışıklık sisteminin baskılanmasına sebep olan durumlar (AIDS, organ
nakli gibi)
• Diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar
• Çok doğum yapmak
Smear testini mutlaka yaptırın
Rahim ağzı kanser taramasının yapılmasındaki amaç rahim ağzı
hücrelerindeki değişikliklerin erken dönemde tespit edilmesi ve gerekli
müdahaleler ile kansere ilerleyişin önlenmesidir. Taramada kullanılan testler
smear testi ve rahim ağzı kanserine yol açabilen yüksek riskli virüslerin
araştırıldığı HPV testidir. Her iki test rahim ağzından bir fırça, spatula ya
da pamuklu çubuk yardımıyla sürüntü alınması şeklinde yapılır. Ağrısız, basit,
birkaç dakikalık bir işlemdir.
En az 3 yılda bir test şart!
30 yaş üstü kadınlarda görülen bir kanser türü olan rahim
ağzı kanserinin en sık görüldüğü yaş aralığı 35-44 yaşlar arasıdır. Neredeyse
tümünde sebep cinsel yolla bulaşan bir virüs olan Human Papilloma virüsüdür
(HPV). 21-65 yaş arası tüm kadınların en az 3 yılda bir smear testlerini veya
30 yaşından sonra 5 yılda bir smear ile HPV testini yaptırması önerilmektedir.
HPV testi ve smear testinin birlikte uygulanması kanseri önlemede daha
etkindir.
Kanser tespit edilerek, tedavi ile önlenebilir
Smear ve HPV test sonuçlarına göre gerekli durumlarda rahim
ağzının bir mikroskop yardımı ile büyütülerek incelenmesi anlamına gelen
kolposkopi işlemi yapılır. Gerekli alanlardan biyopsiler alınır. Bunun
sonucunda kanser öncüsü değişiklikler saptandığında rahim ağzından doku
çıkarılması gerekebilir. Bu işlemle kanser önlenebilir. Kolposkopi veya rahim
ağzında gözle görülen bir lezyondan alınan biyopsi sonucunda kanser tespit
edilirse çeşitli muayene ve görüntüleme yöntemleri ile kanser yayılımı olup
olmadığı değerlendirilir, hastalığın evresine göre kanserli dokuların
çıkarılmasına yönelik ameliyatlar, radyoterapi ve kemoterapi gibi tedavi
seçeneklerinden bir veya birkaçı uygulanır.
Aşı en etkili korunma yöntemi
Rahim ağzı kanserinden korunmada önemli nokta HPV
enfeksiyonundan korunmaktır. Ülkemizde HPV virüsüne karşı 2 adet aşı
bulunmaktadır. Tercihen ilk cinsel deneyimi yaşamadan 11-12 yaş kız ve erkek
çocukları aşılanmalıdır. Ancak cinsel deneyim yaşanmış olsa bile 9-26 yaş
aralığında her iki cinsiyete de aşı yapılabilmektedir. Hatta 43 yaşa kadar
kadınlarda etkili olabildiği saptanmıştır. Aşı 15 yaş öncesi 2 doz, 15 yaş
sonrası 3 doz şeklinde yapılmalıdır. Aşı yapılsa bile rutin rahim ağzı kanser
tarama testleri yapılmaya devam etmelidir.
Düzenli jinekolojik muayenenizi ihmal etmeyin
Tek eşlilik, cinsel ilişki sırasında kondom kullanımı da HPV
bulaşma riskini azaltarak rahim ağzı kanser ihtimalini de düşürür.Düzenli
yıllık jinekoloji muayene ve uygun aralıklarla alınan smear ve HPV testleri ile
kanser öncesi değişiklikler erken dönemde saptanır ve gerekli müdahaleler ile
kanserin ilerleyişi önlenir.
