İstanbul Okan
Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyoloji Uzmanı Prof.
Dr. Nail Özgüneş, koronavirüs (Covid-19) ile alakalı doğru bilinen yanlışları
açıkladı!
*Koronavirüs yeni
çıkan en tehlikeli virüs! (Yanlış)
Öncelikle bu virüs, yeni değildir. Koronavirüs, 2003 SARS
(Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromu) ve 2012’de önce Ürdün sonra Suudi
Arabistan’da görülen MERS (Orta Doğu Solunum Sendromu) olaylarından sorumlu
olan virüstür. Koronavirüs tehlikeli bir hastalıktır ancak dünya üzerindeki en
tehlikeli hastalıktır diyemeyiz.
*Koronavirüse
yakalananlar mutlaka hayatını kaybeder! (Yanlış)
Her koronavirüs hastası, hayatını kaybetmemektedir. Bu oran,
sanıldığı kadar yüksek değildir. Normal grip hastalığından ölen kişiler,
koronavirüsten ölenlerden 60 kat daha fazladır. Koronavirüsün ölümcül
seyrettiği hastalar genellikle; bir hastalık nedeniyle bünyesi zayıf olan
kişiler ve yaşlı hastalardır. Bu kişilerin, virüsten korunmaya daha çok dikkat
etmeleri ve bağışıklık sistemlerini güçlendirmeleri gerekmektedir.
*Hasta birisinden
biraz uzak dursam yeter! (Yanlış)
Dünya Sağlık Örgütü’nden ilk olarak; hastalık belirtileri
(öksürmek, hapşırmak, burun akıntısı, yüksek ateş) olan kişilerden 1 metre uzak
kalınması gerektiğini açıklamıştı. Ancak şu anda hastalığın yayılmasına bağlı
olarak uygun olan, hastalık belirtisi olan kişiden en az 2 metre uzaklıkta
kalınmasıdır. Buna ek olarak, mutlaka hijyen kurallarına uymak gerekir.
*Koronavirüsten
korunabilmek mümkün değil! (Yanlış)
Gerekli tedbirleri aldığınız zaman korunabilmek mümkündür.
Hastalığın başlıca bulaşma yolu öksürük-aksırık esnasında solunum yolu ile
ortama saçılan damlacık enfeksiyonu ile olduğundan, bulaşmayı engellemek için
solunum yolu enfeksiyonlarından korunma önlemlerine uyulması önerilir. Bunun
ilk şartı; insandan-insana yakın temastan kaçınılmasıdır. Yakın temasın anlamı,
hasta bireye yaklaşık 2 metre mesafede bulunmak,öksürük-aksırık esnasında
solunum yolu ile saçtığı damlacıklara maruz kalmak, öpüşmek, sarılmak gibi
durumlardır. Çünkü böylelikle virüs; yakındaki kişinin ağız, burun, göz
mukozasına ulaşabilir. El hijyeni, tüm hastalıklarda olduğu gibi koronavirüste
de önem taşımaktadır. Eller yıkanamıyorsa alkol bazlı dezenfektan tercih
edilmelidir. Öksürürken veya hapşırırken, ağzınızı ve burnunuzu dirseğinizle
veya bir kağıt mendille kapatın, ardından mendili kapalı bir çöpe atın ve
ellerinizi yıkayın. Soğuk algınlığı, ateş veya öksürük gibi grip semptomları
olan kişilerle yakın temastan kaçının. Ateş, öksürük, solunum güçlüğü gibi
belirtiler gösterirseniz en yakın sağlık kurumuna veya doktorunuza hemen gidin.
*Korunabilmenin tek
yolu özel maske ve kıyafetler! (Yanlış)
Maske ve özel kıyafetler genellikle hastalığın kesin olarak
görüldüğü alanlarda uygulanmaktadır. Bunun dışında günlük hayatta, bunlara
gerek yoktur. Ancak kişiler yine de önlem olarak toplu alanlarda maske
kullanabilir. Yukarıdaki korunma yöntemlerine dikkat edilirse, koronavirüsten
korunabilmek mümkündür.
*Elimi yıkamam
yeterli olur! (Yanlış)
El hijyeni, koronavirüsten korunmada önemlidir ancak tek
başına yetersizdir. Diğer korunma önerilerine de dikkat etmek gerekir.
*Maskeyi birkaç defa
kullansam bir şey olmaz! (Yanlış)
Maskeler genellikle tek kullanımlıktır. 2 kere dahi
kullanılmamalıdır.
*Çin’den gelen
malzemeleri kullanmayalım! (Yanlış)
Uzun süre yolda kalmış kuru ürünlerde koronavirüsün
taşınması mümkün değildir. Virüs bahsettiğimiz gibi, kişiden kişiye yakın temas
halinde bulaşmaktadır.
*Hayvanlardan uzak
duralım! (Yanlış)
Koronavirüsün yarasa ve karıncayiyen üzerinden bulaşıldığı
düşünülmektedir. Virüs ilk etapta hayvanlardan bulaşmış olsa bile, özellikle
evcil hayvanlar için şu anda böyle bir durum söz konusu değildir.
*Şu besinler
koronavirüsten koruyor! (Yanlış)
Herhangi bir besinin şu an için koronavirüsten koruması mümkün değildir. Kişiler tek bir besine odaklanmak yerine, genel olarak sağlıklı beslenerek bağışıklık sistemlerini güçlü tutmalıdırlar.
