Erdoğan, eski bakan ve DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan'a atıfta
bulunarak, "IMF bizden 5 milyar dolar borç istedi, o zaman ekonomiye bakan
zat geldi, 'Başbakan'ım verelim mi borcu' dedi. 'Verelim' dedim. Bugün borcu
alan yarın talimat alır. Şimdi parti kurmuş, bize ekonomi dersi veriyor"
ifadelerini kullandı.
DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, kendisini IMF üzerinden eleştiren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a sosyal medyadan yaptığı paylaşımla cevap verdi. Erdoğan'nın "IMF bizden 5 milyar dolar istedi. O zamanki bakan ‘bu borcu verelim mi?’ dedi. ‘Verelim’ dedim. Bugün borcu alan yarın talimat alır. Şimdi parti kurmuş bize ekonomi dersi veriyor" sözlerine
Babacan, "Sayın Cumhurbaşkanı'nın tespitine katılıyorum. Ekonomi yönetimini teslim ettiğimde Türkiye, IMF'ye borç verebilecek güçteydi. Fakat bugün maalesef IBAN verip halktan yardım isteyen bir yönetim var" yanıtını verdi. Babacan paylaşımında şu ifadeleri kullandı:
* Türkiye tam 19 yıldan sonra ilk defa, 14 Mayıs 2013
tarihinde, son taksitini ödeyerek IMF'ye olan borcunu sıfırladı. * Sayın
Cumhurbaşkanı’nın tespitine katılıyorum. Ekonomi yönetimini teslim ettiğimde Türkiye,
IMF’ye borç verebilecek güçteydi.
Fakat bugün maalesef IBAN verip halktan yardım isteyen bir yönetim var. *
Ekonomi hepimizin sorunu. Ders vermiyoruz; ülkemiz düze çıksın diye çözüm
önerileri sunuyoruz. t24'ün derlemesine göre;
Euronews'in haberine göre; IMF’in resmi websitesinde borç alma prosedürleri, IMF'in ancak finansal yapısı güçlü üyelerinden kaynak desteği alabileceğine işaret ediyor. Buna göre; IMF kredilerinin üye ülkelere yönelik kaynakları, üye ülkelerin kendilerinden temin ediliyor ve üç türlü kaynak temin mekanizması söz konusu. Kota ödemeleri Birincil mekanizma, “kota ödemeleri” yoluyla oluyor.
Her bir üye ülkeye, dünya ekonomisindeki görece pozisyonuna göre bir kota atfediliyor ve bu kotalar düzenli olarak gözden geçiriliyor. En son 2010 yılında yapılan gözden geçirmenin ardından kota artışları 2016 yılında devreye girmişti. Bir üye ülke IMF’ye katıldığında, merkez bankası da uluslararası kaynaklarını -gerektiğinde kullanılmak üzere- IMF’nin erişimine açık hale getiriyor. Küresel ekonomik krizlerde üye ülkelerin desteklenmesinde bu kota ödemeleri birincil rol oynuyor.
IMF’nin mevcut kaynakları ise, yaklaşık 975 milyar SDR (özel çekme hakları - IMF tarafından meydana getirilmiş uluslararası bir rezerv birimi) düzeyinde.
Türkiye’nin kotası 4,658.6 milyon SDR olup IMF’nin toplam kotasının yüzde 0,98’ine karşılık geliyor. Çok-taraflı borçlanma Kota kaynakları yeterli gelmediğinde IMF’nin kaynaklarını desteklemeye yönelik ikinci mekanizma ise çok-taraflı borçlanma (multilateral borrowing – new arrangements to borrow, NAB) oluyor, bu mekanizma dahilinde 40 ülke bulunuyor ve bu havuz da 182 milyar SDR (250 milyar dolar) boyutunda. Son mekanizma ise, zor durumdaki ülkelere fonlama sağlamak üzere ikili borçlanma düzenlemeleri (bilateral borrowing arrangements) olarak biliniyor ve bu mekanizmada Türkiye dahil 40 ülke bulunuyor ve bu havuzda üye ülkelerin mali taahhütleri 318 milyar SDR (443 milyar dolar) düzeyinde.
Türkiye, Merkez Bankası kanalıyla bu üçüncü mekanizmaya 30 Eylül 2019 tarihi itibariyle 5 milyar dolar katkıda bulunmayı taahhüt etmişti.
Dolayısıyla, 2009 krizi
sonrasında ihtiyat amacıyla oluşturulmuş olan bu sonuncu kaynak oluşturma
mekanizmasında IMF doğrudan Türkiye'den borç istemedi; taahhütte bulunan 40
ülke arasında Türkiye de bulunmaktaydı.
