Dünya genelinde her yıl ortalama 18 milyon insana kanser
teşhisi konuluyor ve bu vakaların iki milyondan fazlasını akciğer kanseri
oluşturuyor. Tüm dünyada en sık görülen ve en ölümcül kanser türü olan akciğer
kanseri, özellikle sigara kullanımının artmasıyla birlikte toplum sağlığını
ciddi ölçüde tehdit eden önemli bir hastalık konumunda. Kasım ayı Akciğer
Kanseri Farkındalık Ayı dolayısıyla bu zorlu hastalık hakkında bilgiler
veren Acıbadem Maslak Hastanesi Tıbbi Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Özlem Er,
Türkiye’de her yıl 35 bin insanın yakalandığı akciğer kanseri ile ilgili en
önemli konunun, bu hastalığın “önlenebilir” olması olduğuna dikkat çekiyor.
Prof. Dr. Özlem Er, hem kişinin kendisini koruması hem de
koruyucu hekimlik uygulamaları sayesinde akciğer kanserinin görülme sıklığının
azaltılabileceğini vurguluyor. “Son yıllarda uygulanan sigara bırakma
politikalarını daha etkin ve ümit verici buluyorum” diyen Prof. Dr. Özlem Er,
sigara kullanımının toplum genelinde azalmasıyla akciğer kanserinin en ölümcül kanser
türü olmaktan çıkabileceğinin altını çizerek akciğer kanserinden korunmanın 6
yolunu anlattı.
x"Akciğer kanserine yakalanmada en önemli risk faktörünün
sigara olduğunu belirten Prof. Dr. Özlem Er, her gün içilen sigara sayısı ve
sigaranın kullanıldığı yıl sayısı ile doğru orantılı olarak riskin de arttığını
ifade ediyor. “Ancak yine de sigara yalnız değil. Pipo, puro, nargile gibi
diğer tüm tütün ürünlerinin kullanımı ya da pasif içicilik yoluyla bunlara
maruz kalmak da aynı ölçüde risk yaratıyor” diyen Özlem Er, sigara ve tütün
ürünlerinin akciğer kanserinin yanında ses teli (larinks) ve boğaz (farinks)
kanserleri riskini önemli ölçüde artırdığının da altını çiziyor.
Pasif içiciliği hafife almayın
Sigara dumanına maruz kalma olarak tanımlanan “pasif
içicilik” ise kişi sigara içmese bile sigara dumanından yoğun olarak etkilenme
durumunu tanımlamak için kullanılıyor. Sigara dumanında bulunan nitrozamin,
amonyak, karbonmonoksit gibi toksik maddeler kanser riskini yükseltiyor. Maruz
kalınan fiziksel alan ne kadar küçükse sigaranın zararlı etkileri o kadar fazla
oluyor.
Asbestten ve bu maddelerden uzak durun!
Asbest ve kansere neden olduğu bilinen arsenik, krom, nikel
gibi maddelere maruz kalmak akciğer kanserini tetikleyen unsurlar arasında.
Özellikle asbest Türkiye’de akciğer kanserine yakalanmada önemli risk
faktörlerinden biri. Sigara içen bireylerin buna ek olarak asbeste maruz
kalması ise kansere yakalanma riskini katlıyor.
Radon gazına karşı evinizi sıkça havalandırın
Sigaradan sonra en önemli ikinci akciğer kanseri nedeni
olarak kabul edilen radon, renksiz ve kokusuz bir gaz. Toprakta ve suda mevcut
bulunan ve uranyum kaynaklı bir gaz olan radon yukarı doğru hareket ediyor ve
özellikle binaların alt katlarını etkiliyor. Bodrum katlarda ve madenlerde
yoğun olarak birikebilen radon gazı zehirli etkilerini soluma yoluyla
gösteriyor. Radonun etkilerinden korunmak için evlerin sıkça havalandırılması
tavsiye ediliyor.
Beslenme düzeninizi gözden geçirin
Prof. Dr. Özlem Er, hemen bütün hastalıklarda olduğu gibi
sebze ve meyveden yana zengin bir beslenme düzeninin akciğer kanseri riskini de
azalttığını ifade ediyor. Bunun yerine vitamin A, C, E ve beta karoten
kullanılması, yaklaşık yüzde 25 koruma sağlayan bu tip beslenmenin yerini
tutamıyor. Ayrıca yapılan iki ayrı çalışma sigara kullananlarda beta karoten
alımının ölüm oranlarını artırdığını ortaya koyuyor.
