Epilepsi nöbetleri, genellikle kontrolsüz hareketler ve bilinç kaybıyla kendini gösterdiğinden, hem hastalar hem de yakınları için endişe kaynağı olabiliyor. Ancak, nöroloji uzmanlarının belirttiğine göre, epilepsi hastalarının yarısından fazlasında nöbetler, tek bir ilaçla kontrol altına alınabiliyor. Türkiye'de nüfusun yaklaşık %1'inin epilepsi ile yaşadığını belirten Acıbadem International Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Haluk Caneroğlu, "Sıcak havalar nedeniyle artan terleme, tuz ve sıvı kaybına yol açarak elektrolit dengesizliğine neden olabilir, bu da nöbetleri tetikleyebilir. Bu nöbetleri azaltmanın en önemli yolu bol su içmektir. Ayrıca yeterli uyku, güneş ve aşırı sıcaktan kaçınma, alkolden uzak durma ve düzenli ilaç kullanımı gibi önlemler de epilepsi nöbetlerini azaltmada etkili olabilir," diye açıklamada bulundu.
Epilepsi, beyindeki ani ve aşırı elektriksel deşarjların neden olduğu nörolojik bir rahatsızlık olarak biliniyor. Bu deşarjlar, kişinin davranışlarını ve bilincini etkileyen değişikliklere yol açabiliyor. Nöbetler, boş bakma, kasılma, kontrolsüz hareketler, bilinç değişiklikleri ve anormal duyular gibi farklı şekillerde ortaya çıkabiliyor. Tek bir nöbet geçirmek, epilepsi hastalığı anlamına gelmiyor; hastalık, tekrarlayan nöbetlerle tanımlanıyor.
Epilepsi nöbetlerinin %70'inin nedeni bilinmiyor. Bilinen nedenler arasında kalıtsal faktörler, doğumda yaşanan komplikasyonlar, beyin gelişim bozuklukları, beyin travmaları, enfeksiyonlar, elektrolit bozuklukları, zehirlenmeler, beyin tümörleri ve beyindeki damarsal bozukluklar yer alıyor.
Nöbetleri tetikleyen faktörler arasında ilaçları düzenli kullanmamak, uykusuzluk, açlık, stres, menstrüel dönem, aşırı alkol tüketimi ve ateş bulunuyor. Işığa duyarlı hastalar için ise bilgisayar ve cep telefonu gibi cihazların aşırı ışığına maruz kalmak nöbetleri tetikleyebilir. Nöbetlerin kontrol altına alınamadığı durumlarda, cerrahi müdahale gibi seçenekler de değerlendirilebiliyor.
Dr. Haluk Caneroğlu, yaz aylarında epilepsi nöbetlerini azaltmak için alınabilecek önlemleri şöyle sıralıyor:
Bol su tüketin: Vücuttaki sıvı kaybını azaltmak için bol su için.
Alkol tüketimini kısıtlayın: Alkol, nöbet riskini artırabilir.
Tuz tüketimini düzenleyin: Tuz kaybına neden olabilecek ilaçlar kullanıyorsanız, günlük tuz miktarını artırmanız gerekebilir. Hekiminizle bu konuyu mutlaka konuşun.
Uyku düzenine dikkat edin: Sıcakların etkisiyle oluşabilecek uyku bozuklukları, nöbetleri tetikleyebilir. Gece uykusu yetersizse, gündüz uykusuyla telafi etmeye çalışın.
Aşırı ve yanıp sönen ışıklardan kaçının.
Gıda hijyenine dikkat edin: Mevsim hastalıklarından korunmak için saklama ve pişirme yöntemi bilinmeyen yiyeceklerden uzak durun.
Güneş koruması kullanın: Çok sıcak havalarda güneşe çıkmadan önce güneş gözlüğü, güneş kremi ve şapka kullanın.
İlaçlarınızı düzenli alın: Epilepsi ilaçlarınızı düzenli olarak kullanmaya devam edin.
