Çocukların dijital cihaz kullanımı artıyor. Aile içi
iletişim azalıyor. Aileler çocukların arkadaşları ile yeterince oyun
oynamadığından ve sosyalleşemediğinden yakınıyor. Yarıyıl tatilinin hem çocuk
hem de ebeveynler açısından beraber zaman geçirme için bir fırsat olacağını
belirten uzmanlar, dijital detoks önerisinde bulunuyor. “Dijital detoks
yalnızca evdeki çocuğa uygulanacak bir yöntem değildir” diyen uzmanlar, “Aile
hep birlikte böyle bir karar alıp uygulayabilir. Bu zaman aralığı keyif verici
birçok aktivite, spor ve sanat etkinliğiyle doldurulmalı” tavsiyesinde
bulunuyor.
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Beyin Hastanesi Çocuk Ergen
Psikiyatri Uzmanı Doç. Dr. emel sarı Gökten, yarıyıl tatilinin çocuk ve ailenin
birlikte zaman geçireceği önemli bir fırsat olarak görülmesi gerektiğini
söyledi.
Yarıyıl tatilinin aile ve çocuk için akraba ziyareti, kısa
bir kış tatili kaçamağı ya da birlikte zaman geçirmek için uygun bir zaman
olabildiğini belirten Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, “Özellikle çocuklarda dijital
cihazlara aşırı bağlanmanın arttığı günümüz toplumunda böyle fırsatları
değerlendirmek önemlidir” dedi.
Dijital cihaz kullanımı mutlaka sınırlandırılmalı
Her çocuğun hayatında makul koşullarda ve olumlu anlamda
kullanılmak kaydıyla dijital cihaz bulunabildiğini ifade eden Doç. Dr. Emel
Sarı Gökten, “Burada temel nokta, bu araçların zaman ve içerik açısından çocuğa
zarar vermeyecek düzeyde kullanılmasıdır. Eğer aile bu konuda sınır koyamazsa,
çocuğun tek eğlenme ve doyum kaynağı bilgisayar oyunları, youtube videoları ya
da sanal medya oluverir. Bunun sonucunda da çocuğun sosyal becerileri, akademik
başarısı ve ruh sağlığı olumsuz etkilenir. Aileler çocuklara bu konuda model
olup dijital cihazların sadece yaşamın küçük bir parçası olduğunu
öğretmelidirler” uyarısında bulundu.
Keyif alınacak başka alanlar deneyimlenmeli
Sosyal çevresi kısıtlı, akraba ziyaretlerinin az olduğu ve
yoğun çalışan anne-babalarla yaşayan çocukların dijital cihazların etkisi
altına girmeye daha meyilli olduğunu belirten Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, “Bu
nedenle aileler her fırsatta küçük kaçamaklar yapmayı planlamalı, çocuklara
hayatta keyif alacak birçok başka alan olduğunu deneyimleyerek yaşatmalıdırlar”
dedi.
Sosyal becerileri zarar görüyor
Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, teknoloji kullanımının sınırlı
olmadığı ortamlarda çocukların tamamen internet ortamına kapılıp zaman ve
içerik açısından kontrolü kaybedebileceklerini belirterek “Okul başarıları,
akran ilişkileri ve uzun dönemde sosyal becerileri zarar görebilir” uyarısında
bulundu.
Dijital detoks ailece uygulanmalı
Dijital detoksun yalnızca evdeki çocuğa uygulanacak bir
yöntem olmadığını vurgulayan Doç. Dr. Emel Sarı Gökten,“Aile hep birlikte böyle
bir karar alıp uygulayabilir. Tabi bu zaman aralığını keyif verici birçok
aktivite, spor ve sanat etkinliğiyle doldurmak kaydıyla” uyarısında bulundu.
Kontrolden çıkan
kullanıma dikkat!
Dijital aletlerin kullanımının ailenin hayatında
sınırlandırılmış bir yer alsa ve eğlenme, bilgi edinme, haberleşme, bankacılık
işlemleri gibi hayatı kolaylaştırma üzerinde odaklansa herhangi bir sıkıntı
yaşatmayacağını belirten Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, “Eğer kullanım bizim
kontrolümüzün dışına çıkıyorsa ve içerikler zarar verici konulara dönüşüyorsa
sorun var demektir” diye konuştu.
Tek keyif aldığı konu bilgisayar olmamalı
Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, “Zaman sınırlamasının aşılması
demek, çocuğun oyun başından kalkamaması, hayatında tek keyif aldığı konunun
bilgisayar oyunları olması, ödevlerini, derslerini ve sosyal çevresini
aksatmaya başlaması durumudur. Çocuk bu hale gelmeden aileler zaman konusundaki
sınırlamaları çocuklarına getirmeli ve bunu düzenli bir şekilde kontrol
etmelidirler” tavsiyesinde bulundu.
Zararlı içeriklere karşı aile önlem almalı
İçerik olarak agresyon ve şiddet içeren oyunların ya da
çocuk ruh sağlığına zarar verici nitelikte olumsuz içeriklerin önüne
geçilmesinin önemli olduğunu kaydedenDoç. Dr. Emel Sarı Gökten, ailelerin bu
konuda güvenlik tedbirlerini almalarının ve bu konularda çocuklarını
uyarmalarının ve bilgilendirmelerinin uygun olduğunu söyledi.
Anne-baba önce kendisi model olmalı
Dijital cihaz kullanımı konusunda öncelikle anne-babaların
kendi davranışları ile çocuklarına model olması gerektiğini vurgulayan Doç. Dr.
Emel Sarı Gökten, “Sınırsızca internet kullanımı, sosyal etkileşimi yok sayıp
bütün zamanını telefon karşısında geçirme, sürekli oyun oynama gibi
davranışlara dikkat etmeliler” dedi.
Dijital detoks için bu önerilere kulak verin
Doç. Dr. Emel Sarı Gökten, dijital detoks konusunda
yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:
“İnternet ya da oyunla geçirilen süre konusunda aile
çocukla, haftaiçi ve haftasonu olmak üzere bir süre kısıtlaması getirmeli,
çocuktan buna dikkat etmesi istenmeli, ancak anne-babanın yine de kontrolü
sürdürmesi uygundur.
Çocuklara zarar verici içerikler konusunda aile gerekli
önlemleri almalı, bu içeriklerin zararları konusunda çocuklarını
bilgilendirmeli.
Aile birlikte zaman geçirmek için evde oynanabilecek oyunlar
(tavla, kızmabirader, satranç, lego gibi) satın almalı, boş zamanlarda aile
üyeleri bir araya gelerek karşılıklı etkileşim halinde oyun oynamalı.
Sohbet edilmeli
Birlikte yemek yenirken ya da boş zamanlarda bolca sohbetler
edilmeli, çocuklara hoşlarına gidecek hikayeler anlatılmalı, sevgi
gösterilmeli.
Uygun zamanlarda aile birlikte dışarı çıkmalı, arkadaş ve
akraba ziyaretlerine gitmeli ve bu etkinlikler sırasında da karşılıklı
etkileşim ve sohbet sürdürülmeli.
Anne-baba kendileri için de birtakım hobilere ve uğraşılara
sahip olmalı, çocuklarını da spor ya da sanatsal aktivitelerde desteklemeli,
keyif alabilecekleri etkinlikleri hayatlarına katmaya çalışmalı.”
