Toplumun yaklaşık
%20’sinde görülen mide ve gırtlak reflüsü, yaşamı olumsuz etkiliyor.
Belirtileri sık sık ülser ile karıştırılan reflü hastalığında zaman geçirmeden
bir uzmana başvurulması büyük önem taşıyor. Çünkü reflü tedavi edilmediğinde
yemek borusu hasarına ve o bölgede kanserleşmeye yol açabiliyor. İki öğün
beslenmenin ağırlıkta olduğu ramazan ayı boyunca reflü şikayetlerini kontrol
altına alabilmek için beslenme düzeni önem kazanıyor. Memorial Antalya
Hastanesi Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Bölümü’nden Prof. Dr.
Mustafa Asım Şafak, mide ve gırtlak reflüsü nedeniyle oluşan şikayetleri
azaltmak için önerilerde bulundu.
Gırtlakta gelişen şikayetler
Asit oranı çok yüksek olan mide içeriği gırtlağa
ulaştığında, gırtlak ve alt yutak bölgesinde fiziksel tahrişe bağlı mikropsuz
iltihaplanma oluşturur. Bu durum reflü olarak adlandırılır. Daha çok orta
yaşlarda görülse de hemen her yaşta meydana gelebilir. Reflüde mideden çok
gırtlakta gelişen şikayetler ön plandadır. Özellikle sıvı gıdaların alınması
sırasında gırtlağın kapanarak nefes almanın refleks olarak kesilmesi ve
hastanın çırpınarak nefes almaya çalışması gibi durumlar ortaya çıkabilir.
Tedavi edilmeyen reflü kansere dönüşebilir
Mide ve gırtlak reflüsü kesin tanısı hasta şikayetlerine
göre ve elektrofizyolojik tekniklerle gırtlak seviyesindeki asidik değişimlerin
ölçülmesiyle yapılır. Ancak tanı sıklıkla hastanın şikayetleri, endoskopik
kameralarla gırtlağın gözlenmesi ile konur ve reflü tedavisine alınan cevaplar
da tanıyı destekleyici niteliktedir. Reflü hastalığı tedavi edilmediğinde
kronik gırtlak irritasyonuna bağlı ses tellerinde nodül ve granulom oluşumları,
kronik larinks iltihaplanmaları, hatta gırtlak ve alt yutak bölgesinde kanser
gelişimine kadar varan ciddi hastalıklara neden olabilmektedir. Bu nedenle
reflüde görülen şikayetler önemsenmeli ve zaman geçirilmeden KBB uzmanına
başvurulmalıdır.
Reflü şikayetlerini önemseyin
Ses kısıklığı veya seste çatallanma hissi
Geniz veya gırtlak temizliği ihtiyacı
Boğazda balgam hissi veya geniz akıntısı şikayeti
Yutkunmada ve su içerken zorlanma
Yemekten sonra veya uzanıp yattıktan sonra öksürük
şikayeti
Nefes alma güçlüğü veya boğulma, tıkanma hissi
Can sıkıcı veya bunaltıcı öksürük krizleri
Boğaza bir cisim yapışmış hissi
Kalp ağrısı, göğüs ağrısı, hazımsızlık hissi, ağıza acı
ekşi su kaçması hissi
Yemek yedikten sonra uzanmayın
Reflü tedavisinde hastanın özellikle beslenmeyle ilgili
yaşam tarzının düzenlenmesi esastır. Bunun yanında en az üç ay boyunca mide
asit salgısının düzenlenmesine yönelik ilaç tedavileri ile birlikte oldukça
etkili sonuçlar alınır. Medikal tedaviye cevap alınamayan hastalarda cerrahi
tedavi yöntemleri de mümkündür. Büyük porsiyonlar halinde ve ağır yemekler
sonrasında reflü şikayetleri görülür. Ramazanda reflü şikayetlerinin artmaması
için sahur ve iftarda yeterli miktarda beslenmek, ölçüyü kaçırmamak gerekir.
Mideden yemek borusuna doğru kaçağı önleyecek fiziksel önlemlerden biri olan
yemek sonrası uzanma alışkanlığı da özellikle Ramazan ayında terk edilmedir.
Reflü şikayetlerini azaltmak için…
1. İftarda ve sahurda küçük porsiyonlar şeklinde
beslenin, mideyi çok doldurmayın.
2. Kızartma gibi mide ve bağırsak sistemini yoracak
gıdalar yerine, sulu ve haşlama şeklinde pişmiş gıdalar tüketin.
3. Son lokmanızı yedikten sonra yaklaşık üç saat dik
durumda kalmaya özen gösterin, dolu mideyle uzanmayın.
4. Uyumak için kullandığınız yatağın baş tarafını,
ayak tarafına göre yaklaşık 30 cm daha yüksekte olacak şekilde ayarlayın. İki
ya da üç yastık kullanarak uyumak aynı etkiyi oluşturmaz. Karın ve bel
bölgesinden boyna kadar olan bölüm eğimli durumda olmalıdır. Bu amaçla
hazırlanmış reflü yastıkları oldukça faydalıdır.
5. Fazla acı ve baharat kullanmaktan kaçının.
6. Katkı maddesi bulunan ketçap ve mayonez gibi
besinlerden uzak durun.
7. Asitli meyvelerden fazla tüketmemeye çalışın.
8. Bel bölgesini sıkan kıyafetler giymeyin.
9. Dolu mideyle özellikle bel bölgesine yönelik spor
yapmaktan kaçının.
10. Sigara kullanıyorsanız, bırakın ya da azaltmaya
çalışın.
