Türkiye
Fizyoterapistler Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Prof.Dr.Fzt. Tülin Düger, Kanser’de
egzersizin önemini vurguladı.
Toplumda yaygın olarak görülen hastalıklardan biri de
kanserdir. Kanser tedavisinde kullanılan kemoterapi, radyoterapi ve cerrahi
müdahaleler pek çok probleme neden olmaktadır. Hastanın yaşamını etkileyen en
önemli problemler ağrı, yorgunluk ve kas kuvvetsizliğidir. Kanserde
tedavi yöntemlerinin gelişmesine rağmen hastalarda bu problemler devam
etmektedir. Peki bu şikayetleri önlemenin yolları nelerdir?
Kanser Hastalarında Ağrı, Yorgunluk ve Kas Kuvvetsizliğinin
Nedenleri Nelerdir?
Kemoterapi ilaçlarının neden olduğu kansızlık, uyku ve
beslenme bozukluğu, depresyon ve stres ağrı ve yorgunluğun oluşumunda çok
etkilidir. Aynı zamanda radyoterapi ve cerrahi tedavileri sonrasında da ağrı ve
yorgunluk görülür. Bu şikayetler hastaların hareketsiz kalmasına ve kas
kuvvetinin azalmasına neden olur, bu durumda karşımıza kanser hastalarında ağrı
– yorgunluk – kas kuvvetsizliği döngüsü çıkar.
Egzersiz Ağrı ve Yorgunluğu Arttırır Mı?
Yorgunluğa karşı en önemli tedavi yaklaşımın kanser
hastalarında egzersiz olduğu bilinmektedir. Yapılan araştırmalar egzersizlerin
ve yürüyüş, bisiklete binme gibi fiziksel aktivitelerin yorgunluğu ve ağrıyı
azalttığını göstermektedir. Egzersiz ile hastanın kas kuvveti, fonksiyonel
kapasitesi artar ve günlük aktiviteleri sırasında daha az yorgunluk ve ağrı
hisseder. Ayrıca, egzersiz ile kişinin mutluluk hali de artar; yorgunluk ve
ağrı ile daha kolay baş edebilir.
‘’Egzersizin kanser hastalarında faydaları nelerdir?’’
Sorusunu cevaplayan Türkiye Fizyoterapistler Derneği Yönetim Kurulu Başkanı
Prof.Dr.Fzt. Tülin Düger,
Egzersizin ağrı ve yorgunluğu azaltmak dışında kanser
hastalarında bağışıklık sistemini kuvvetlendirmek, kan yapımını arttırmak gibi
önemli etkileri de bulunmaktadır. Tedaviler döneminde egzersiz yapan, fiziksel
olarak aktivite düzeyini koruyan kanser hastalarının daha çabuk
toparlandıkları, günlük hayatına ve iş yaşamına daha erken katıldıkları
gözlenmektedir. Fizyoterapist tarafından kişinin ihtiyacına göre belirlenen
egzersiz programları ve fiziksel aktivite düzeyini arttırmaya yönelik
müdahaleler, kemoterapi ve radyoterapi gibi kanser tedavilerinin de düzenli
olarak uygulanmasına katkı sağlar.
Kanserde Egzersizler Ne Şekilde Uygulanmalıdır?
Kanser hastalarında egzersiz uygulamaları bireysel olarak
planlanır. Kanser tedavileri sırasında ve tamamlandıktan sonraki dönemde
hastaların karşılaştıkları problemler farklılık gösterir. Bu nedenle, deneyimli
bir fizyoterapist gözetiminde egzersizlerin yapılması ve planlanması
doğru olacaktır. Kanser hastalarında uygulanan egzersiz programlarında;
kas kuvvetlendirme egzersizleri, solunum egzersizleri, denge egzersizleri,
esneklik egzersizleri ve yürüyüş, bisiklete binme gibi fiziksel aktiviteler her
gün belirlenen program çerçevesinde, fizyoterapist eşliğinde ve grup
egzersizleri şeklinde uygulanabilir.
Egzersiz Sıklığı Nasıl Olmalıdır?
Hastanın durumundaki değişikliklere bağlı olarak sürekli
değişen egzersiz programı ve fiziksel aktivite yoğunluğu hasta ve fizyoterapist tarafından
birlikte belirlenir. Ne sıklıkta yapılacağı hastanın ihtiyaçlarına,
şikayetlerine ve tedavinin neden olduğu yan etkilere bağlı olarak değişiklik
gösterir. Tedaviler boyunca haftada 3-7 gün, tedaviler tamamlandıktan sonra ise
hayat boyu egzersiz alışkanlığının sürdürülmesi şeklinde egzersiz programı
devam edebilir.
Kanser Hastalarına Önerilerileri belirten, Türkiye
Fizyoterapistler Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Prof.Dr.Fzt. Tülin Düger,
1.Egzersizi hayatınızın bir parçası haline getirin.
2.Kendinizi eve kapatmayın, aktif olun.
3.Aileniz ve arkadaşlarınızla vakit geçirin.
4.Açık havada yürüyüşler yapın.
5.Sağlıklı beslenmeye özen gösterin.
6.Gün içinde yapacağınız aktiviteler için ajanda tutun ve en
zor işlerinizi enerjinizin yüksek olduğu zamanlarda yapın.
Nelere Dikkat Edilmeli?
Aşırı zorlayıcı egzersizlerden
kaçının.
Çok uzun süreli egzersiz yaparak kendinizi
zorlamayın.
Çok sıcak veya çok soğuk havalarda egzersiz yapmayın.
Egzersiz yaparken rahat bir kıyafet ve ayakkabı
kullanın.
Kanser ve tedavilerine bağlı pek çok problemler ve kas ve
iskelet sisteminin olumsuz etkilenmesi nedeniyle günlük aktivitelerinizi
yapmakta güçlük çekiyorsanız, çabuk yoruluyorsanız ve sürekli hareketsiz
bir yaşam sürdürüyorsanız egzersiz yapmalısınız. Egzersiz
konusunda mutlaka fizyoterapiste danışarak bu problemlerinizden
kurtulabilirsiniz.
