Üsküdar
Üniversitesi sağlık Bilimleri Fakültesi Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bölüm
Başkanı Prof. Dr. Defne Kaya, egzersizin beyin hücreleri üzerindeki etkisi
hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu.
Demans, beyin hücrelerini yok ediyor
“Demans (bunama) ile birlikte beyinde bulunan sinir hücreleri
ve/veya sinir hücreleri arasındaki bağlantılar giderek azalıp, yok olmaktadır”
diyen Prof. Dr. Defne Kaya,
“Bu yüzden beyin artık düzgün çalışamaz, işlev göremez hale
gelmektedir. Beyindeki bozukluklardan dolayı kişi kendine bakamaz ve bakım için
yavaş yavaş tamamen başkalarına bağımlı olur. Bazı kişilerde hastalık çok hızlı
bazı kişilerde yavaş gelişir. Hastalığın başlangıcında, genellikle bellek
bozuklukları ön plana çıkarken, daha sonra, kişinin düşünme ve konuşma
yeteneklerinde de sorunlar ortaya çıkar. Ayrıca, kişinin karakter ve
davranışlarında değişiklikler olabilir. Hastalık ilerledikçe kişi yaşam
kontrolünü kaybedebilir, günlük eylemlerinde zorluklar nedeniyle kendi bakımı
için başkalarının yardımına ihtiyaç duyar. Demansta, hasta başka bir hastalık
veya enfeksiyondan (akciğer iltihabı) ya da yutamamaktan dolayı yaşamını
yitirir” şeklinde konuştu.
En yaygın demans türü: Alzheimer
Alzheimer hastalığının en yaygın demans türü olduğunu vurgulayan
Prof. Dr. Defne Kaya,
“Alzheimer hastalığı beynin fiziksel bir hastalığıdır. Bu
hastalığın seyri sırasında beyinde, beyin hücrelerinin ölümüne neden olan
plaklar ve yumaklar gelişir. Aynı zamanda alzheimer hastalığı olan kişilerde
beyin içindeki mesajların iletimini sağlayan bazı önemli kimyasalların
eksikliğinin görülür. Alzheimer hastalığı da ilerler ve belirtiler zamanla daha
da kötü hale gelir. Türkiye’de 300 bin civarında Alzheimer hastası olduğu
düşünülmektedir. Genç nüfusun giderek yaşlanacağı bir ülke olarak Türkiye’de
30-40 yıl sonra bu hastalığın en önemli sağlık sorunu olacağını söylemek
mümkün” dedi.
Alzheimer’dan korunmak için: Sağlıklı beslenin ve hareket edin!
Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Fizyoterapi ve
Rehabilitasyon Bölüm Başkanı Prof. Dr. Defne Kaya, Alzheimer hastalığından
korunmak için yapılması gerekenleri şöyle ifade etti:
“Sigaraya veda edin, organik gıdalarla beslenin, mevsim sebze ve
meyvelerini tüketin, saf şekeri tüketmemeye çalışın, katkılı yiyecekleri
yaşamınızdan çıkarın, yemekleri düşük ısıda pişirin, yoğurt-sirke ve turşu gibi
fermente edilmiş faydalı bakterilerden zengin gıdalar tüketin, düşük kalorili
beslenin, kilonuzu kontrol altında tutun, sağlıklı güneşlenmeyi ihmal etmeyin,
düzenli sağlık kontrollerine gidin, kaliteli ve yeterli sürede uykuyu
yaşamınızda yer almalı, stres yönetimini başarın, hijyene önem verin ve hareket
etmeyi yaşam tarzı haline getirin.”
Düzenli egzersiz, irisin hormonunu artırıyor
“İrisin, popüler adı ile egzersiz/spor hormonu, egzersiz ve
soğukta salınmaya başlar. Düzenli egzersiz yapmaya başlarsanız, irisin de
düzenli olarak salınarak sizi egzersizle dost hale getirir” diyen Prof. Dr.
Defne Kaya, sözlerini şöyle sürdürdü: “Son araştırmalar irisinin iki cephede
yağla savaşa girdiğini gösteriyor.
1) Kötü beyaz yağdan iyi kahverengi yağa dönüşen genleri aktive
ediyor,
2) Farklılaşmamış kök hücrelerin yağ depolaması yerine kemik
yapıcı hücreler haline gelmesini sağlıyor.
Bunlarla da yetinmiyor beyin hücrelerimizi yaralanma ve
yaşlanmaya karşı da koruyabiliyor.
Terlediğimizde irisin hormonu üretilmeye başlıyor. Obez kadınlar
üzerinde yapılan çalışmalar, öğleden sonra tek seans yapılan orta veya yüksek
yoğunlukta egzersizlerin, yoğun endurans ve kuvvetlendirme egzersizlerinin
irisin hormon seviyesini ciddi oranda artırdığını göstermektedir.
Yetersiz egzersiz, Alzheimer’ı tetikliyor!
Egzersiz yani irisin hormonu, Alzheimer tipi hastalıklarda
azalmaya başlıyor. İrisin, fare ve insanların beynindeki hipokampus bölgesinde
bulunur. Normal farelerde irisinin azalması bellek ya da davranışı
değiştirmezken, Alzheimer’ı olan farelerde bellek ve davranış olumsuz yönde
etkilenmiştir. İrisin yokluğu, yeni sinir bağlantıları oluşturma yeteneğini de
azaltmaktadır. Çalışmalar, yaşamı boyunca düşük fiziksel aktiviteye seviyesine
sahip kişilerin, düşük irisin seviyesine sahip olduklarını ve bunun da
Alzheimer hastalığının gelişimine neden olan etmenlerden birisi olduğunu
göstermektedir. Başka bir deyişle, irisin seviyesinin hareket ile korunması,
tıpkı dengeli beslenme, sigara ve alkol tüketilmemesi gibi, kişiyi Alzheimer
hastalığına karşı korumada yardımcı olabilir.”
En doğru egzersiz için, fizyoterapistinize danışın
Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Fizyoterapi ve
Rehabilitasyon Bölüm Başkanı Prof. Dr. Defne Kaya, sözlerini şöyle tamamladı:
“Tempolu
yürüyüşün ardından ya vücut ağırlığınızı ya da kum torbası/egzersiz bantlarını
kullanarak yaptığınız kuvvetlendirme egzersizleri, sizi terleterek bu mucizevî
hormonun damarlarınızda gezmesini sağlar. Yan etkisi olmayan bu harika yağ
yakıcıya sahip olmak için yapmanız gereken tek şey terleyecek kadar hareket
etmek. Hangi egzersizlerin sizin için en uygun ve yararlı olduğunu öğrenmek için
fizyoterapistinize danışın.
