Çekik küçük gözler, kalın
ense, basık burun, avuç içindeki tek çizgi, ayak baş parmağının
diğer parmaklardan daha açık
olması, kısa parmaklar ve kıvrık serçe parmak gibi belirgin
fiziki özellikleri olan downsendromumun dünyada her 750 ila 1000 doğumda bir
görüldüğünü anlatan MedlineAdana Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Doç. Dr. Ayşe Parlakgümüş,
bu durumun sanılanın aksine tedavi edilebilen bir hastalık
değil, genetik bir
farklılık, bir kromozom anomalisi olduğunu söyleyerek önemli bilgiler
verdi.
Anne karnındayken tespit edilebiliyor
Down sendromunun fiziksel
özelliklerin yanı sıra hafif veya orta derecede zihinsel geriliğe
de yol açan önemli bir
sağlık sorunu olduğunu belirten Doç. Dr. Ayşe Parlakgümüş,
günümüzde anne kanından
yapılan testler sayesinde down sendromunu belirleme
oranının yüzde 99,8’e kadar
çıkabildiğini söyledi.
İleri yaştaki hamileliklerde risk
artıyor
Down sendromunda annenin
yaşının önemli bir rol oynadığını anlatan Doç. Dr. Ayşe
Parlakgümüş, kromozomdaki
hatanın anne yaşı ilerledikçe arttığını ifade ederek, “Down
sendromuna sebep olduğu
bilinen tek faktör hamilelik yaşıdır. Doğumda kadının yaşının
ileri olması down sendromu ve diğer kromozom anormalileri için bireysel riski arttırıyor.
Ancak doğal olarak genç
kadınlar daha fazla bebek sahibi olduğundan down sendromlu
çocukların yaklaşık yüzde 80’i
genç annelerin bebekleridir” diyor.
Hamilelikte erken tespit edilebiliyor
Risk grubundaki annelerin
yanı sıra tüm anne adaylarına önerilen testler ve tetkikler
bulunduğunu anlatan Doç. Dr.
Ayşe Parlakgümüş, “Günümüzde down sendromu 11 ila
14. haftalar arasında
ultrasonografi ve kan testi ile taranabiliyor. Eğer ilk taramalarda
riskli bir hal ortaya
çıkarsa ileri testler öneriliyor. Hekim, ultrasonografik incelemelerde
hastalığın fiziki
bulgularına rastlarsa ya da ikili, üçlü, dörtlü test gibi tarama testlerine
göre
artmış risk tespit
edildiğinde daha ileri testler öneriliyor” diyerek anne adayının ileri yaş,
down sendromlu gebelik veya
doğum öyküsü gibi nedenlerle risk grubunda yer alması
uygulanabileceğini belirtiyor.
Test düşük riski yaratmıyor
Eğer down sendromu şüphesi
varsa kan testi, yani girişimsel olmayan Fetal Trizomi
(Fetal DNA) testinin,
hamileliğin 10. haftasından itibaren anneden alınan kanda bebeğe
ait DNA parçacıklarının
hekime down sendromu hakkında ip ucu verecek bir yüzdeye
ulaşması sayesinde
yapılabildiğini söyleyen Doç. Dr. Ayşe Parlakgümüş, “Testin sonucu
yaklaşık 10 ila 14 günde
belli oluyor. Bu test, bebekte daha sık rastlanan kromozom
anomalilerine işaret eden
Trizomi 21, Trizomi 18 ya da Trizomi 13 olup olmadığını diğer
standart tarama testlerine
oranla hassas bir şekilde (yüzde 99.8) saptama şansı veriyor.
Amniosentez, koryon villus,
örnekleme gibi testler ise down sendromunu yüzde 100 tespit
etmenin tek yolu oluyor.
Üstelik bu testlerde düşük riski binde 2 ila 5 arasında yer alıyor”
derken, down sendromu ile
dünyaya gelmiş bebeklerin de diğer tüm bebekler gibi
beslenmeye, temizlenmeye ve
şefkate ihtiyaç duyan, acıkınca, sıkılınca ağlayan, kızan,
küsen ve mutluyken çevresine
gülücükler saçan bebekler olduklarını da sözlerine ekliyor.












