mammasowkapsamında düzenlenen ‘Bebeklerde Doğru oto koltuğu Kullanımı’ Paneli’nde
konuşan BAGİDER Bebek Oto Koltuğu Çalışma Grubu Üyesi ve İstanbul Kültür
Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Görevlisi Dr. Kasım
Yiğit, “Çocuk oto koltuğu daha çok şehirlerarası yollarda kullanılıyor, oysa
kazaların bir çoğu aslında şehir içi yollarda meydana geliyor. Türkiye’de çocuk oto koltuğu kullanım oranı yüzde 24-28 arasında.Çocuk oto koltuğu kullanımı
zorunlu olan ülkelerde çocuk ölümleri yüzde 3, zorunlu olmayan ülkelerde de ise
bu oran yüzde 46.”dedi.
Geçtiğimiz yıl
UNİCEF ile iş birliği yapan mammashow, bu yıl Türkiye’de çocuk oto koltuğu kullanılması konusunda farkındalık yaratmak üzere, Bebek Araç Gereçleri
Üretici, İthalatçı ve Perakendeciler Derneği BAGİDER tarafından yürütülen
#yarınlarımızolsun başlıklı sosyal sorumluluk kampanyasına destek veriyor. 10
Ocak Perşembe günü mammashow ev sahipliğinde ve Hassas Anne Ece Kumkale’nin
moderatörlüğünde bebek oto koltuğu kullanmanın önemine dikkat çeken
#yarınlarımızolsun başlıklı panel düzenlendi. Panele, BAGİDER Bebek Oto Koltuğu
Çalışma Grubu Üyesi ve İstanbul Kültür Üniversitesi Uluslararası İlişkiler
Bölümü Öğretim Görevlisi PhD. Dr. Kasım Yiğit, Oyuncu/Influencer Akasya
Asıltürkmen, Çocuk Gelişimi ve Özel Eğitim Uzmanı Özge Selçuk Bozkurt ve
İstanbul Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetim Şube Müdürlüğü Uzmanı Mehmet Candan
konuşmacı olarak katıldı. Oturum, BAGİDER Bebek Oto Koltuğu Projeleri’nden
Sorumlu Yönetim Kurulu Üyesi Enes Genç’in hoşgeldiniz konuşması ile başladı.
İkinci el üründen
uzak durulmalı
Türkiye’de çocuk
oto koltuğu kullanımının 4 yaşından sonra bırakıldığını ve hatta yüzde 76’ya
yakın bir oranın kullanımda da yanlışlıklar yaptığını vurgulayan BAGİDER Üyesi Dr. Kasım Yiğit,
“Öncelikle 12 yaşına gelene veya boyu 143 santim olana dek, çocuk oto koltuğu
kullanılmalı. Hatta bu kullanım en az 15 aylık olana kadar arka yönelimli yani
seyahat güzegahının ters yönüne Doğru olmalı. Bu biçim kullanım mesela
İskandinav ülkelerinde 4 yaşına kadar zorunlu.” dedi. Özellikle ikinci el
ürünlerden uzak durulması gerektiğinin de altını çizen Yiğit, orta ya da
şiddetli bir kazaya karışan araçlarda oto çocuk koltuğunun darbe almasa bile
kullanılmaması gerektiğini vurguladı. “Bu kazalarda mekanizma bozulabilir, bunu
gözle anlamak mümkün değil. Bu nedenle ikinci el ürünlerin herhangi bir kazaya
karışıp, karışmadığını da bilemeyiz. Yine ürünün son kullanım tarihi de çok
önemli. Çünkü dış etkenlerden dolayı, plastik koruması, mekanizması zarar
görebilir. Son kullanım tarihine bakmadan ikinci çocuk için kullanmak ya da başka
birine vermek oldukça yanlış.” diye konuştu.
Zorunlu ülkelerde
çocuk ölümleri yüzde 3
Türkiye’de çocuk
oto kullanım oranının yüzde 24-28 arasında olduğunu ifade eden Dr. Kasım Yiğit,
kazaların bir çoğunun aslında şehir içi yollarda meydana geldiğini oysa çocuk
oto koltuğunun daha çok şehirlerarası yollarda kullanıldığını söyleyerek önemli
bir uyarıda bulundu. Yiğit, kanunen kullanımın zorunlu olduğu ülkelerde çocuk
ölümlerinin yüzde 3, olmayan ülkelerde de bu oranın yüzde 46 olduğunu sözlerine
ekledi.
Çocuk oto
kullanımı ve araçlarda güvenlik konusunda dünyadan ve Türkiye’den bilgiler de
veren Dr. Kasım Yiğit, “Dünyada ilk defa emniyet kemeri Avustralya’nın Victoria
eyaletinde sürücüler ve ön koltukta oturan yolcular için yasal olarak takılması
mecburi hale getirildi. Türkiye’de ise bu tarih yasal olarak 1 Ocak 1992. Oto
koltuğunun tarihçesi ise 1933 yılına dayanıyor. Dünyada ilk çocuk oto koltuğu
1933 yılında üretilmiş. Ülkemizde çocuk oto koltuğunun yasal olarak zorunlu
hale geldiği tarih ise 1 Haziran 2010.” açıklamasında bulundu.
Çocuk oto koltuklarının
devletçe belirlenmiş standartları olduğunu belirten Yiğit, koltukların
çocukların ağırlıklarına uygun olması gerektiği, en güvenlisinin ise 0-4 yaş
arası ISOfix sistemine sahip arka yönelimli, sünger yerine strafor kullanılan,
yan darbe koruma sistemleri bulunan ve yüzünün dörtte üçünü kapatan koltuklar
olduğunu kaydetti.
Kaza anında 8-10
kiloluk çocuğun ağırlığı 400 kiloya çıkıyor
Kişiden kişiye
trafik kuralların uyma bilincinin değiştiğini söyleyerek konuşmasına başlayan
İstanbul Emniyet Müdürlüğü, Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü Uzman Trafik Polis
Memuru Mehmet Candan, oto koltuğunun yaralanmaları ve can kayıplarını en aza
indiren koruyucu bir tertibat olduğunun kanunlarımıza da yeraldığını vurguladı.
Annelere büyük görev düştüğünü söyleyen Candan, “Bir çarpışma sırasında 8-10
kg’lık bir çocuğun kilosu 400 kilograma kadar çıkabiliyor. Bilinçsiz anneler
işin boyutunu tahmin edemiyor. “ dedi.
Güvenlik için
araç sağ şeritten gitmeli, çocuk oto koltuğu arka koltuk sağ tarafta olmalı
Çocuk oto koltuğunun
en güvenilir kullanım yerinin arka koltuk ortası olduğunu ama üretimin o
şekilde yapılmadığını belirten Candan, “Direksiyonda bulunan kişi mutlaka
dikkatli bir şekilde sağ şeritten gitmeli. Çocuk oto koltuğu ise arka koltukta
sağ tarafta olmalı. Yani en güvenli yer arka sağ taraf.” açıklamasında bulundu.
Toplu taşımalarda
ve taksilerde çalışmalar yapılmalı
Oyuncu ve
influencer Akasya Asıltürkmen ise özellikle annelerin kısa mesafede bir şey
olmaz demelerine rağmen çok tatsız durumlarla karşılaşabileceklerini söyledi.
Aslında ben kızımı erken yaşta toplu taşıma ile tanıştırmak istiyordum. Ancak
anladım ki arabaya bağımlılığımız devam edecek. Toplu taşımalarda, taksilerde
çocuk oto koltukları olması için çalışmalar yapılmalı. Belki ticari bir araç
çağırırken tercihlerin görülebileceği aplikasyonlar olmalı. Ben oto koltuğu
konusunda kızımla ilgili hiç sorun yaşamadım. Çünkü bunun bir zorunluluk
olduğunu doğduğu andan ona hissettirdik. Araç içinde başka türlüsünü bilmiyor
çünkü.” şeklinde konuştu.
Hastane çıkışından
itibaren o koltuğa alıştırın
Çocuk Gelişimi ve
Özel Eğitim Uzmanı Özge Selçuk Bozkurt ise çocukların oto koltuğuna
alıştırılması konusunda önemli bilgiler verdi. Bozkurt, özellikle doğum
sonrası, hastane çıkışından itibaren özel olarak üretilen bu koltuklar ile
anında işe başlanılması gerektiğinin altını çizdi. Bozkurt, ilk 3 ay çocukların
hareket kabiliyetlerinin kısıtlı olması nedeniyle sıkıntı yaşanmayacağını ancak
3 aydan sonra sıkıntının başlayacağını söyledi.
Bokurt sözlerine şöyle
devam etti: “3 aylık olmadan önce çocuğu o koltuklara oturtun. 15 dakikalık
periyotlar halinde bunu yapabilirsiniz. Aslında çocuğun tepkisi koltuğa değil
hareketlerinin kısıtlanmasına. Arka yönelimli giderken kulak hareket var
derken, gözler hareket yok diyor. Bu durumda beyin bir tutarsızlık var diyor ve
mide bulantısı gibi huzursuzluklar başlıyor. Bunun için ilk olarak yolu görmesi
için koltuğu yükseltebiliriz. Seyahatler uyku saatlerine denk getirilebilir.
Arkaya bir ayna monte edilebilir. Uzun yolculuklarda molalar ile dışarı
çıkartılarak hava aldırılabilir. Elinde bir oyuncağı olsun mesela ve mont
giydirmeyin. Gerekirse içindekini alıp, bakıp, oynayacağı, önüne
koyabileceğiniz bir yolculuk çantası yapın.”
