Bozo Çetesi, I. Dünya Savaşı sırasında Maraş'ın Pazarcık kasabasında, Bozo Aşireti mensubu Bozo tarafından kurulmuş bir çetedir. Çete, aşiretlerin bir kısmını yanına alarak ve Ermeniler tarafından desteklenerek kısa sürede büyümüştür. Türk halkına yönelik şiddet eylemleriyle tanınan bu çete, kadın, erkek, çocuk ve yaşlı demeden birçok kişinin ölümüne sebep olmuştur.
Çete'nin Faaliyetleri ve Türk Ordusu'nun Mücadelesi:
- 17 Ocak 1918'de Pazarcık'ın Cimikan Dağı'nda Türk ordusu ile Bozo Çetesi arasında ilk çatışma yaşanmıştır. Bu çatışmada, Türk ordusundan bir er ve bir jandarma şehit olmuş, çeteden altı kişi öldürülmüştür.
- 21 Ocak 1918'de, Harmancık köyünde rahatsızlığı nedeniyle bırakılan Onbaşı Halil, Bozo Çetesi tarafından şehit edilmiştir.
- Türk ordusu, çetenin takibine devam etmiş ve çeşitli çatışmalar yaşanmıştır. Bu çatışmalarda, her iki taraftan da kayıplar verilmiştir.
- Çete, Türk ordusunun takibinden kurtularak, Antep sınırları içindeki Mırtık köyünü basmış ve halktan zorla para almıştır.
- 14 Şubat 1918'de Akbıyık köyünde yaşanan çatışmada, Karabıyık Karakol Komutanı Ökkeş Çavuş ve on jandarma şehit olmuştur.
- Çete, İslahiye tarafına giderek, demiryolu inşaatında çalışan işçileri ve Alman mühendisleri rahatsız etmiştir.
- Türk ordusu, çeteyi etkisiz hale getirmek için geniş çaplı bir operasyon başlatmıştır. Bu operasyon kapsamında, bölgedeki Ermeni çeteleri de takip edilmiştir.
- Yapılan takip ve operasyonlar sonucunda, Bozo Çetesi ve diğer Ermeni çeteleri etkisiz hale getirilmiş ve bölgede yeniden asayiş sağlanmıştır.
Türk Ordusunun Aldığı Tedbirler:
- Bölgeye takviye birlikler gönderilmiştir.
- Yerel aşiretlerden ve halktan destek alınmıştır.
- Çetelerin takibi için özel müfrezeler kurulmuştur.
- Bölgedeki demiryolu hatları ve stratejik noktalar korunmuştur.
- Çetelere yardım ve yataklık edenler hakkında yasal işlemler yapılmıştır.
Çetelerin Ortadan Kaldırılması:
- İngilizlerin bölgedeki Ermeni çetelerine yardım ettiği haberlerinin alınması üzerine, Türk ordusu operasyonlarını yoğunlaştırmıştır.
- Fırka Kumandanlığı, çetelerin tamamen yok edilmesi görevini üstlenmiştir.
- Geniş çaplı bir arama ve takip operasyonu düzenlenmiş ve çeteler etkisiz hale getirilmiştir.
- Operasyon sırasında, bölgedeki halka adil ve insanca davranılmıştır.
Bozo Çetesi, I. Dünya Savaşı sırasında bölgede büyük bir tehdit oluşturmuş, ancak Türk ordusunun kararlı mücadelesi sonucunda etkisiz hale getirilmiştir.
