Maalesef ülkemizde durum daha da kötüdür. Bu bağlamda,
kronik böbrek hastalığı; önemli bir toplum sağlığı sorunudur” diyen İstanbul
Okan Üniversitesi Hastanesi Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Gürsel Yıldız, açıkladı. Kronik böbrek hastalığı sıklıkla, son evreye kadar sessiz bir şekilde ilerlemektedir,
Genellikle, erken evrelerde belirti vermemektedir. Bu nedenle, hastalara erken
evrelerde tanı konulamamaktadır. Bunun doğal sonucu olarak da böbrek hasarını
önleyecek tedaviler için çok geç kalınmakta, hastalar hızlı ve dramatik olarak
son evreye ilerlemektedirler.
Kimler Risk Altındadır?
Tüm yönleriyle bakıldığında böbrek hastalığı için
riskli grupları tanımlamak, bu gruptakilere yapılacak
tarama testleri ile hastalığı erken evrede saptamak,
böbrek hastalığı gelişimini önlemek ve
ilerlemesini engellemek son derece önemlidir.
İşte Yüksek Risk Grubunda Olanlar!
- Şeker hastalığı olanlar
- Kan Basıncı yüksek olanlar (hipertansiyon)
- Kalp-damar hastalığı olanlar
- Ailesinde böbrek hastalığı öyküsü olanlar
- Yaşlılar (60 yaş ve üzeri)
- Obezite = şişman olanlar (vücut kitle indeksi, 30
kg/m2’ye eşit ve yüksek olanlar)
- Sigara içenler
- Böbrek taşı öyküsü olanlar
- Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu olanlar
- Sık ağrı kesici ilaç kullananlar
- Tüm vücudu etkileyebilen romatolojik hastalığı
olanlar
Kronik Böbrek Hastalığının Belirtileri Nelerdir?
Kronik böbrek hastalığında, ileri evrelerde vücudun
tüm sistemleri etkilediğinden, çok çeşitli belirti ve bulgular görülebilir.
Bunlar; hipertansiyon, geceleri sık idrara çıkma, göz kapaklarında veya
bacaklarda şişlik, halsizlik, güçsüzlük, çabuk yorulma, iştahsızlık, cilt
renginde değişiklik, uyku bozuklukları,
kaşıntı, bulantı, kusma ve nefes darlığı gibi herhangi
bir hastalığa ait olabilecek özgü olmayan bulgu ve belirtilerdir. Ancak, kronik
böbrek hastalığı sinsi seyreder ve bu belirtilerin çoğunun hastalığın ileri evrelerinde
ortaya çıktığını unutmamak gerekir. Bu nedenle, kronik böbrek hastalığı için
riskli grupta bulunuyorsak, bu belirtilerin ortaya çıkmasını beklemeden doktora
başvurmalıyız. Kontrol için belirtilerin ortaya çıkması beklenirse çok geç
kalınmış olabilir.
Böbrek Hastalığı Hangi Testler ile Ortaya Çıkar?
Yüksek kan basıncı, kronik böbrek hastalığının sık ve
erken belirtilerinden birisidir. Bu nedenle; kan basıncımızı düzenli olarak
ölçtürmeliyiz. Bunun dışında basit bir idrar tetkiki ve kanda böbrek
fonksiyon testlerinin değerlendirilmesi böbrek hastası
olup olmadığımızı büyük oranda belirlenmesini sağlayacaktır.
Böbrek Sağlığımız İçin Neler Yapılmalı?
- Düzenli egzersiz yapınız .
- Sağlıklı beslenin ve ideal kilonuzu koruyunuz
- Tuzu azaltınız.
- Yeterli sıvı alınız (en az 1,5 litre/gün)
- Sigara içmeyiniz
- Aşırı alkol tüketiminden kaçınınız
- Ağrı kesici ilaçlardan kaçınınız
- Kan basıncınızı ve kan şekerinizi düzenli olarak
ölçtürünüz
- Kişide; şeker hastalığı, kan basıncı yüksekliği,
kalp-damar hastalığı veya ailenizde böbrek
hastalığı öyküsü varsa, kişi; fazla kilolu ya da yaşı
60 veya üzerinde ise böbreklerini yılda en az
bir kere kontrol ettirmelidir.
Kronik Böbrek Hastalığının Tedavisi Nedir?
Kronik böbrek hastalığı, erken dönemde saptanır ve
uygun şekilde tedavi edilirse; önlenebilir, ilerlemesi engellenebilir veya
yavaşlatılabilir ve yol açtığı yüksek ölüm riski azaltılabilir. Genel olarak, kronik
böbrek hastalığının tedavisi diyet ve birçok ilaçtan oluşmaktadır. Tedaviye ne
kadar erken başlanırsa, yararı o kadar fazla olmaktadır. Aksi halde, son dönem
böbrek yetmezliğine ilerleme kaçılmaz olmaktadır. Bu durumda hastaya, diyaliz
veya böbrek nakli yapılması gerekmektedir.
