BAYAZITOĞLU YUSUF KENAN PAŞA KİMDİR?

 Annesi Dulkadiroğlularındandır.  İlk eğitimini Maraş’ta tamamlamış olup hat ve yazı üslupları konusunda yetiştirilmişti. Babası Süleyman Paşa, Maraş Valiliğinden  azledilmiş  ve  Diyarbakır Valiliğine gönderilmişti. Ancak o görev mahalline ulaşamadan 1840’ta  Malatya’da  ölmüştü. Bu sıralarda 12 yaşlarında olan Yusuf Kenan Bey annesiyle birlikte İstanbul’a gitmiş ve orada eğitimine devam etmiştir. Sultan Abdulmecid, Yusuf Kenan Bey’e  paşalık  unvanı  vererek babasının  yerine  Maraş  Valiliğine atamıştır.  Ancak Yusuf Kenan Paşa, Maraş’ta fazla kalmayarak görevini bırakmış ve 1845’te  İstanbul’a  giderek  Divan-ı  Hümayun  mektupçuluğuna getirilmiştir. Babıali’nin önemli kâtiplerinden biri olmuştur. Bir süre sonra  Yusuf  Kenan  Bey,  Osmanlı  devlet  teşkilatında  Divan-ı Hümayuna bağlı Âmedî Kaleminin başına getirilmiş ve kendisine Âmedci lakabı verilmiştir.  Amedci,  Tanzimat’tan önce  divan  kâtiplerinin  başı olan  reîsülküttâbın  özel  kalem müdürü olup, sadrazamın padişaha  yazacağı  yazılar  ve yabancı devletlere yazılan her çeşit yazılar Âmedî Kaleminde yazılır  ve  burada  korunurdu. Kısacası Âmedci, reîsülküttâbın ve  sadrazamın  padişaha  yazdığı yazıları kaleme alır, reîsü-lülküttâbın yabancı devletlerin temsilcileriyle  yaptığı  görüşmelerde  hazır  bulunurdu.  İlk başlarda emrinde beş kâtip çalışırken zamanla 60’a çıkmıştır. Sultan  Abdülmecid  ve  Sultan Abdülaziz zamanlarında görevine devam eden Yusuf Kenan Paşa,  Osmanlı  bürokrasisinde üst düzey bir seviyeye ulaşmış-tır. Yabancı ülke krallarına ve üst düzey idarecilerine yazılan mektupları kaleme almıştır. Bu çalışmaların toplandığı bir kitabı  basılmıştır.  Özellikle  Sultan Abdülaziz’in Kaşgar Hanı Yakup Han’a gönderdiği “Nâ-me-i Hümayun”, Yusuf Kenan Paşa’nın kaleminden çıkmıştır. Yusuf  Kenan  Bey,  Tanzimat sonrası  Osmanlı  yönetiminde söz sahibi olan Fuad Paşa ve Âli Paşa gibi büyük devlet adamlarının yanında bulundu.  Kenan  Bey’in  Maraş  Valiliği gibi zor bir görevi bırakarak İstanbul’a gitmesi onun memleketindeki işlerden tamamen uzaklaştığı anlamına gelmemektedir.  Ona  babasından Maraş’ta kalan mukataasından dolayı maaş tahsis edildi. Maraş  Valisi  Yusuf  Paşa’ya  1844 yılında gönderilen bir hükümden Yusuf Kenan Paşa’nın babasından kendisine kalan tarla ve  vesaire  arazilerinden  öşür alınmaz  iken  şimdi  alınmaya başlandığı, bunlara çeşitli müdahaleler  olduğu  ve  bunların men edilmesi için emirler yazıldığı anlaşılmaktadır.İstanbul’da  sultan  ve  diğer idareciler nezdinde büyük bir itibar kazanan Kenan Bey, memleketi Maraş’la bilhassa da babasının orada bulunan malları ve alacakları ile ilgilenmiştir.  Devlet  idarecilerine  yakın olması  hesabıyla  İstanbul’dan gönderttiği  yazılarla  kendisinden ve ailesinden söz ettirmeyi başarmıştır. Kenan Bey, devlet kademelerinde  hızla  yükselerek üst düzey bir yere ulaş-mıştır. O, İstanbul’da Tahrirat-ı Hariciye Odası Mütemeyyizan ve Seramedan olarak isimlendirilmektedir. Başka bir belgede onun Mektûbi-i Hariciye Hulefasından olduğu yazılıdır. Maraş’taki  işlerini  yapmak  üzere Hasan  Ağa’yı  görevlendirmiştir. Bu adam vasıtasıyla baba-sının  alacaklarını  toplatmıştır. Kenan Paşa’nın Bozdoğan aşireti ümerasından Abdi Ağa’dan alacağı vardı. Bu parayı almak için yazı göndertmiştir. 8 Ocak 1856 tarihli bir belgeden Kenan Bey’in  babası  Süleyman  Paşa’nın  Maraş’taki  alacaklarını tahsil edilmesindeki yardımlardan dolayı devlet yetkililerine teşekkür ettiği anlaşılmaktadır.20 Ocak 1858 tarihli bir belgeden Kenan Bey’in Maraş’taki emlak ve akarına müdahaleler olduğu ve konağının kirasının ödenmediğini şikâyet ettiği anlaşılmaktadır. Mallarına müdahale  edilmemesini,  edenlerin engellenmesini  ve  konağının kirasının  ödenmesini  istemiştir. 24 Mayıs 1858 tarihli başka bir şikâyet mektubunda Kenan Bey, Maraş’taki hanesinin kirasının düzeltilmesini veya devlet tarafından konağının satın alınmasını istemektedir. Bu belgelerden anlaşıldığı üzere 21 Ocak 1862’de Süleyman Paşa’nın Maraş  ahalisinden  alacaklarının bazılarının  toplandığı  ancak buna da hazinece el konulduğu görülmektedir. Bunların Kenan Bey’e teslim edilmesi için emir verilmiştir.1861’de  sadaret  mektupçusu Kenan Bey ve biraderine babaları  Süleyman  Paşa’dan intikal eden Andırın nahiyesine bağlı Geben, Bunduk ve Sisne köyleri ile ihtilafı olan arazi için tarafların mahallinde muhakeme  olunmaları  emredilmektedir. Söz konusu köylerin ahalisi ile Süleyman Paşa’nın varisleri arasındaki  bu  davalar  uzun yıllar  devam  etmiştir.  Sultan Abdülaziz’in  azledilmesinden sonra Yusuf Kenan Bey gözden düşse de bir süre sonra yeniden görevine dönmüştür. İşrete (alkol)  düşkün  olduğunu  iddia edenler vardır. Ancak her şeye rağmen ölünceye kadar dinç ve sağlıklı  şekilde  görevini  yapmıştır. 1877’de (h. 1293) vefat etmiştir ve Merkez Efendi Kabristanı’na  defnedilmiştir.  “Asar-ı Kenan  Bey”  ve  “Gülşen-i  Sü-han” adlı eserleri basılmıştır.

Kaynak : Kahramanmaraş ansiklopedisi