Hakkında bilinenler şu şekildedir:
Kökeni:
Mamalı Aşireti'nin bir kolu olarak ortaya çıkmıştır.
Dulkadirli Türkmenleri ve Bozulus Türkmenleri arasında da bu adla konargöçer unsurlara rastlanmaktadır.
İsim Kaynağı:
Aşiret beyi Ağca Bey'den adını almış olması muhtemeldir.
Yerleşim Yerleri:
Başta Maraş, Kars-ı Zülkadriye (Kadirli) ve Bozok (Yozgat) olmak üzere Ankara, Sivrihisar kazası, Kerkük, Halep, Adana ve Tırhala Sancağı'nda bulunmuşlardır.
Yoğun olarak Bozok sancağı ve Maraş bölgesinde konargöçer olarak yaşamışlardır.
Bozok sancağında, bugünkü Yerköy ile Şefaatli arasında yer alan Karadere ve Aşağı Kanak nâhiyesini yurt tutmuşlardır.
Baltı, Emlâk, Aliki, Gedik, Çubuk, Sorgun, Boğazlıyan ve Deliceözü nâhiyelerine dağılmış Ağcalı cemaatleri de bulunmaktaydı.
Yerleşik Hayata Geçiş:
Akçalı Aşireti, Bozok sancağında muhtelif mezralara yerleşerek köyler kurmuşlar ve buralara kendi oymak adlarını vermişlerdir.
Bu köylerin birçoğu günümüzde de aynı adla anılmaktadır.
Kahramanmaraş'ta da adını bu aşiretten alan Akçalı veya Ağcalı adıyla köyler bulunmaktadır.
Pazarcık ilçesine bağlı Akçalar köyü de adını bu aşiretten almış olmalıdır.
Akçalı Aşireti, Türkmen tarihine önemli katkılarda bulunmuş ve yerleşim yerlerinin isimleriyle günümüze kadar varlığını sürdürmüştür.
