Yaz aylarında hava
sıcaklığı arttıkça tüm canlılar gibi insanların da su ihtiyacı artar.
Kaynağı bilinmeyen sular ve soğuk ortamda muhafaza edilmeyen
gıdalarla ve dışarıda satılan yiyeceklerin tüketilmesi sonucu çevreden bakteri
ve virüs bulaşması da kolaylaşır. Bu da özellikle yaz aylarında artan ishal
şikayetine neden olur. liv hospital Gastroenteroloji Uzmanı Dr. Öğr. Gör. Ekrem
Aslan özellikle yaz aylarında ishalden korunmanın püf noktalarını anlattı.
İshalin en büyük
düşmanı bakteriler ve virüsler
İshalle bağırsak hareketleri artar. Sindirim tamamlanamaz,
bu sebeple normalden daha sık ve sulu dışkı çıkarılır. Bakteriler ve virüsler
ishal yapan sebepler arasında ilk sırayı alır. En önemli ve yaygın olanı
virüslere bağlı olan ishallerdir. Ayrıca çeşitli ilaçlar, antibiyotikler, bazı
mide ve bağırsak hastalıkları, bazı hormonal hastalıklar, aşırı stres-heyecan,
seyahatler, yeme-içme alışkanlığında değişme, yüzmek için girilen kıyı suları,
dere ve göllerde yutulan sular da ishale sebep olur.
Belirtileri nelerdir?
Bir günde üçten fazla dışkı yapmak, dışkının cıvık-şekilsiz
veya su kıvamında olması; bulantı, karın ağrısı (özellikle göbek etrafında veya
karnın alt bölümünde), ateş, dışkıda kan ve/veya mukuslu görüntü, dışkının
yapıldığı halde tam rahatlayamama hissi, fazla su kaybına bağlı olarak susuzluk
hissi ve ağız kuruması, baş dönmesi, göz kararması, cildin kuruması, gözlerin
çökük gibi görünmesi gibi belirtileri olabilir. Daha ağır vakalarda böbreklerin
bozulmasına bağlı idrar çıkaramama, kalp yetmezliği ve şuur kaybı olabilir.
Erken teşhis önemli
Başlangıç olarak meyve sebze yemeyi kesmek ve kaybedilen
sıvı miktarını takip edip mümkün olduğunca su, ayran, maden suyu içerek kaybı
telafi etmek olmalıdır. Ardınan bir hekime başvurmak gerekir. İshal mikrobik,
parazitler, geçici veya besin zehirlenmesi şeklinde olabilir. Tetkik sonucuna
göre bir an evvel tedaviye başlanmalıdır.
Nasıl korunabiliriz?
Gıda maddelerini satın alırken soğuk zincir şartlarına uygun
üretilip muhafaza edildiğinden emin olunmalıdır. Özellikle sebze ve meyvelerde
oluşan çürüklere dikkat edilmelidir.
Çiğ tüketilen besinlerde daha fazla dikkatli olmak üzere
sebzeleri temizleyip, yıkayıp sonra mikroplarını yok etmek için dezenfekte
edilmelidir.
Pişirilen yiyecekler soğutulmadan tüketilip, tekrarlanan
ısıtılma girişimleriyle gıda kalitesi bozulmayıp, ısısının oda sıcaklığına
ininceye kadar bekletip buzdolabına konulmalıdır.
İçilen suyun klorlanmış veya kaynadığında hijyenik olarak
şişelenmiş olduğundan emin olunmalıdır.
