Yapılan hesaplamalara göre, depremin ülke ekonomisine toplam maliyeti 103.6 milyar dolar seviyesine ulaştı.İmalat Sanayinde Büyük Hasar Depremin etkilediği 11 ilde sanayi üretimi ciddi zarar gördü. 8 bin 599 firmanın faaliyet gösterdiği imalat sanayisinde toplam hasarın 81 milyar 155 milyon TL olduğu belirlendi. Bu hasarın büyük bir kısmı bina, makine ve stok kayıplarından kaynaklandı. Binalarda 31 milyar 117 milyon TL, makinelerde 24 milyar 852 milyon TL ve stoklarda 15 milyar 126 milyon TL’lik zarar meydana geldi.İhracatta Yüzde 13 Düşüş Bölgede yaşanan yıkım, ihracatı da olumsuz etkiledi. 2023 yılı itibarıyla deprem bölgesinden yapılan ihracat, bir önceki yıla kıyasla yüzde 13 oranında geriledi. Bu düşüş, Türkiye’nin toplam ihracatındaki artış hızının yavaşlamasına sebep oldu. Ülke genelinde 2023 yılında ihracat artışı yüzde 1 ile sınırlı kalırken, bölgesel ihracattaki kayıplar bu durumu doğrudan etkiledi.Bütçeden 2.6 Trilyon Liralık Kaynak Depremin yaralarını sarmak için devlet bütçesinden önemli kaynaklar ayrıldı. 2023 yılı itibarıyla deprem harcamaları 960 milyar liraya ulaştı. 2024 yılında ise bu rakamın 1 trilyon 28 milyar lirayı bulması öngörülüyor. Orta Vadeli Program’a göre, 2024 yılında deprem harcamalarının milli gelire oranı yüzde 2.5 olarak belirlenirken, 2025 yılında bu oranın yüzde 0.9’a, 2026 yılında ise yüzde 0.8’e düşmesi hedefleniyor.Esnaf ve İşletmelere Finansal Destek Deprem bölgesindeki esnaf ve işletmelerin yeniden ayağa kalkabilmesi için devlet ve bankalar tarafından çeşitli destek programları devreye alındı. Halkbank, esnafa 1 yıl geri ödemesiz ve 5 yıl vadeli kredi desteği sağladı. Bu kapsamda 27 bin 202 esnaf, toplam 6.7 milyar lira kredi kullandı. 12 il genelinde esnaf ve sanatkarlara sağlanan toplam kredi tutarı ise 41 milyar 451 milyon TL’ye ulaştı.Bunun yanı sıra, depremden etkilenen işletmelere Hazine kefaletiyle 30 milyar 529 milyon liralık kredi imkanı sunuldu. Şu ana kadar 18 milyar 346 milyon lira kredi kullandırılırken, toplam kefalet tutarı 16 milyar 297 milyon lira oldu. Ayrıca, deprem sonrası mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmeleri için 21 bin işletmeye toplam 7.3 milyar lira destek sağlandı.İstihdamı Koruma Çalışmaları Bölgede istihdamın devamlılığını sağlamak amacıyla çeşitli projeler hayata geçirildi. İŞKUR koordinasyonunda başlatılan Toplum Yararına Program (TYP) kapsamında 77 binden fazla kişiye istihdam sağlandı ve bu program için 15 milyar liralık kaynak ayrıldı. İşçi çıkarmalarının önüne geçebilmek için devreye alınan Kısa Çalışma Ödeneği kapsamında 111 binden fazla çalışana yaklaşık 1 milyar lira ödeme yapıldı. Ayrıca, Nakdi Ücret Desteği çerçevesinde 82 bin kişiye 700 milyon liralık destek sağlandı.Depremden en çok etkilenen 11 ilde sigortalı çalışan sayısı Kasım 2024 itibarıyla 1 milyon 936 bine ulaştı. Çalışanların ve işverenlerin mağduriyet yaşamaması için SGK, bölgedeki iş yerlerinin bilgi, belge ve beyanname işlemlerini kolaylaştırarak prim borçlarını erteledi.Ulaştırma ve Haberleşme Yatırımları Depremin ardından ulaşım ve iletişim altyapısının yeniden inşası için 51.1 milyar liralık kaynak ayrıldı. Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK), sigortalı hasarlar için toplam 39.7 milyar liranın üzerinde ödeme yaptı.Konut ve İş Yeri Projeleri Devam Ediyor Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın yürüttüğü çalışmalar kapsamında bugüne kadar 201 bin 580 konut ve iş yeri hak sahiplerine teslim edildi. Bakan Murat Kurum, “2025 yılı sonunda deprem bölgesinde iş yeri açılmayan tek bir depremzede kalmayacak.” açıklamasında bulundu.Ayrıca, ‘Yarısı Bizden’ yerinde dönüşüm projesi kapsamında vatandaşlara 750 bin TL hibe ve 750 bin TL kredi desteği sağlanarak, depremzedelerin kendi konutlarını inşa edebilmeleri için teşvikler sunuluyor.2025 Sonuna Kadar Yeni Yatırımlar Sürecek Hükümetin deprem bölgesine yönelik yatırımları devam ederken, 2025 yılı bütçesinde de afet risklerini azaltmaya ve deprem bölgesinin yeniden inşasına yönelik 584 milyar liralık kaynak ayrıldı. Deprem yaralarını sarmak için atılan adımların, bölge ekonomisinin tekrar canlanmasını sağlamak adına kritik önem taşıdığı belirtiliyor.
