Bakanlık, yapay zekâ destekli Mekânsal Veri Analiz Sistemi (MEVA) ile son beş yıla ait tapu işlemlerini tarayarak hem alıcıları hem satıcıları kapsayan kapsamlı bir inceleme başlattı.
Katmerli Cezadan Kurtulmanın Yolu: Gönüllü Düzeltme
Yeni uygulamada, tapuda gerçek satış fiyatı ile beyan edilen tutar arasındaki fark tespit edilirse her iki taraf da cezaya tabi tutulacak. Ancak gönüllü olarak düzeltme beyanı verenler ceza ödemeden durumlarını düzeltebilecek. Aksi halde, vergi aslı, vergi zıyaı cezası ve gecikme faiziyle birlikte ağır cezalar uygulanacak.
Ekonomist Muhammet Bayram, “Yapay zeka ile yapılan denetimler artık yalnızca inşaat firmalarını değil, alıcı ve satıcıları da kapsıyor. Örneğin tapuda 2,5 milyon TL gösterilen bir evin gerçek satış fiyatı 10 milyon TL ise, bu fark devletin dikkatini çekiyor ve geri dönük 5 yıl inceleniyor” dedi.
Büyükşehirler Odak Noktası
Bayram, özellikle büyükşehirlerde konut fiyatlarının artmasıyla birlikte kayıt dışı ödemelerin daha görünür hâle geldiğini belirterek, “Devlet artık hem alıcı hem satıcı üzerinde sıkı takip yürütüyor. Gönüllü düzeltme yapanlar cezasız kurtulacak, yapmayanlar ise katmerli cezalarla karşı karşıya kalacak” ifadelerini kullandı.
Emlakçılar da Takipte
Denetim yalnızca tapu işlemleriyle sınırlı değil. Emlak komisyon gelirlerinde eksik beyan tespit edilirse, emlakçılar da geriye dönük vergi ödemek zorunda kalacak. Bayram, “Komisyon faturaları rayiç bedel üzerinden kesilmediği ve fark elden alındığı takdirde, devlet bu farkı da geri dönük olarak tahsil edecek” dedi.
7 Milyon İşlem Geriye Dönük İncelenecek
Bayram, “Yapılan ön taramalarda geriye dönük yaklaşık 7 milyon tapu işlemi tespit edildi. Sayının artması bekleniyor. İzaha davet kapsamında düzeltme beyanı vermek, ceza riskini minimize etmek açısından önemli” diye konuştu.
Vergi Kaçırmanın Sonu Yaklaşıyor
Bakan Şimşek’in başlattığı bu uygulama, vergide kayıt dışılığı önlemeyi ve gelir kaybını azaltmayı hedefliyor. Artık hem alıcı hem satıcı dikkatli olmalı; gönüllü düzeltme ile ceza riskini ortadan kaldırmak mümkün.
