İlk bakışta bir arıza gibi görünen bu durumun aslında teknik ve yasal nedenleri bulunuyor. Uzmanlara göre otomobillerde hız göstergesinin GPS verisinden daha yüksek değer göstermesi tamamen normal kabul ediliyor.
Hız Göstergesi ile GPS Neden Farklı Ölçüm Yapıyor?
Araçların hız göstergesi ile GPS sistemleri farklı yöntemlerle hız hesaplıyor.
Otomobillerde hız bilgisi, tekerleklerde bulunan sensörlerden elde ediliyor. Sensörler, tekerleklerin dönüş hızını ölçerek aracın fabrika çıkışında belirlenen lastik ölçülerine göre anlık hızı hesaplıyor. Bu sistem ABS ve elektronik denge kontrolü gibi güvenlik sistemleriyle birlikte çalışıyor.
GPS tabanlı navigasyon cihazları ise aracın tekerlek hareketini değil, uydular aracılığıyla konum değişimini takip ederek hız hesaplıyor. Özellikle açık alanlarda ve sabit hızla ilerlerken GPS ölçümleri gerçek hıza oldukça yakın sonuçlar verebiliyor.
Ancak tüneller, yüksek binalar, yoğun ağaçlık alanlar veya ani hızlanma ve frenleme gibi durumlarda GPS verilerinde kısa süreli gecikmeler yaşanabiliyor.
Hız Göstergesi Neden Bilinçli Olarak Fazla Gösteriliyor?
Uzmanlara göre bunun en önemli nedeni uluslararası güvenlik standartları.
Birleşmiş Milletler'in R39 düzenlemesi, otomobil üreticilerine önemli bir zorunluluk getiriyor. Buna göre araçların hız göstergesi hiçbir koşulda gerçek hızın altında değer gösteremiyor.
Bu uygulamanın amacı sürücülerin farkında olmadan hız limitlerini aşmasını önlemek ve trafik güvenliğini artırmak.
Bu nedenle otomobil üreticileri hız göstergelerini belirli bir güvenlik payıyla kalibre ediyor. Sonuç olarak gösterge, gerçek hızdan birkaç kilometre daha yüksek değer gösterebiliyor.
Lastikler de Hız Göstergesini Etkiliyor
Hız göstergesindeki sapmayı yalnızca yazılım değil, lastiklerin durumu da etkileyebiliyor.
Şu durumlar hız göstergesindeki farkı artırabiliyor:
- Fabrika ölçüsünden farklı lastik kullanılması
- Lastik dişlerinin aşınması
- Düşük hava basıncı
- Farklı jant ölçülerinin tercih edilmesi
Örneğin daha küçük çaplı lastikler kullanıldığında tekerlek aynı mesafeyi kat etmek için daha fazla döndüğünden hız göstergesi gerçek hızın üzerinde değer gösterebiliyor.
GPS ile Hız Testi Nasıl Yapılır?
Aracınızın hız göstergesinin ne kadar sapma gösterdiğini öğrenmek için basit bir test yapılabiliyor.
Uzmanlar şu önerilerde bulunuyor:
- Düz ve açık bir yolda ilerleyin.
- GPS sinyalinin güçlü olduğu bir bölgede olun.
- Hız sabitleyiciyi kullanarak 50, 70, 90 ve 110 km/s gibi sabit hızlarda ilerleyin.
- GPS ile gösterge arasındaki farkı karşılaştırın.
Eğer hız arttıkça fark yaklaşık yüzde 3 ila 5 seviyelerinde kalıyorsa sistemin normal çalıştığı değerlendiriliyor.
Hangi Durumlarda Servise Başvurulmalı?
Uzmanlara göre bazı durumlarda teknik kontrol gerekebiliyor.
Şu belirtiler varsa aracın yetkili serviste kontrol edilmesi öneriliyor:
- GPS hızının sürekli olarak gösterge hızından yüksek çıkması,
- Hız göstergesindeki farkın yüzde 15'in üzerine ulaşması,
- Yanlış lastik ölçüsü kullanılması,
- Tekerlek hız sensörlerinde arıza şüphesi bulunması.
Bu gibi durumlarda hız sensörleri, yazılım kalibrasyonu ve lastik ölçülerinin kontrol edilmesi tavsiye ediliyor.
GPS ile Gösterge Arasındaki Fark Normal Olabilir
Uzmanlar, araç hız göstergesinin GPS'ten birkaç kilometre daha yüksek değer göstermesinin çoğu zaman bir arıza olmadığını belirtiyor. Bunun temel nedeni hem uluslararası güvenlik standartları hem de tekerlek tabanlı ölçüm sisteminin çalışma prensibi.
Bu nedenle sürücüler, küçük hız farklarını normal kabul edebilir. Ancak farkın olağan dışı seviyelere ulaşması halinde aracın teknik kontrollerinin ihmal edilmemesi gerekiyor.
